Κάστρο

Κάστρο

Ιστορία

Η αρχιτεκτονική στα νησιά του Αιγαίου αποτελεί ένα φαινόμενο θαυμαστό για τον πλούτο και την πολυμορφία του. Οικισμοί που ξεκίνησαν να χτίζονται με απλά μέσα και ταπεινές προθέσεις εξελίχθηκαν σε καταξιωμένα καλλιτεχνικά έργα, μοναδικής πληρότητας. Οι βασικοί κανόνες που ίσχυσαν κατά την κατασκευή τους, η λογική, η οικονομία, οι πρακτικοί τρόποι και ο σεβασμός προς τους φυσικούς νόμους, σε συνδυασμό με τους εκάστοτε τοπικούς παράγοντες και την ιστορική τύχη κάθε τόπου, οδήγησαν στη δημιουργία χωριών και πόλεων άρρηκτα δεμένων με το φυσικό περιβάλλον.

Μερικά νησιά των Κυκλάδων αντιμετώπιζαν πάντα πρόβλημα ασφαλείας δυσανάλογα μεγάλο, σε σχέση με την υπόλοιπη Ελλάδα. Η πειρατεία, άλλοτε σε ύφεση και άλλοτε σε έξαρση, υποχρέωνε τους κατοίκους σε διαρκή άμυνα, κάτω από όλα τα καθεστώτα και συνεχώς από το Μεσαίωνα έως και μετά την Ελληνική Επανάσταση. Ήταν φυσικό, λοιπόν, να πάρει η αρχιτεκτονική χαρακτήρα αμυντικό. Οι οικισμοί χτίζονταν σε φυσικές οχυρές θέσεις ή γύρω από κάποιο κάστρο, ή ολόκληρος ο οικισμός στριμωχνόταν μέσα στο στενό χώρο οχυρού περιβόλου. Βασικό ρόλο στις εξελίξεις έπαιξαν οι Βενετοί και οι Γενουάτες που κατέβαλαν συστηματική προσπάθεια για την αμυντική θωράκιση των κτήσεών τους, στο δεύτερο μισό του 15ου και στις αρχές του 16ου αιώνα.

Στην Αντίπαρο, όμως, ο οικισμός αντιπροσωπεύει μια τελείως ιδιαίτερη πολεοδομική πρόταση. Το κάστρο της Αντιπάρου που έχτισε ο άρχοντας Λορεντάνο είναι ο ίδιος ο οικισμός. Μια ενιαία, αυτόνομη, οικιστική μονάδα. Το όλο συγκρότημα ήταν διατεταγμένο γύρω από τετράγωνη αυλή, στο κέντρο της οποίας υψωνόταν κεντρικός πύργος. Από τον πύργο αυτόν σώζεται η βάση. Την περίμετρο αποτελούσαν 24 διώροφες κατοικίες με συνεχόμενο ψηλό εξωτερικό τοίχο πάχους τριών μέτρων, χωρίς μπαλκόνια ή μεγάλα παράθυρα να στολίζουν την πρόσοψή του. Η πρόσβαση στα σπίτια με τα μαρμάρινα θυρώματα γινόταν από την εσωτερική αυλή, ενώ υπήρχε μόνο μία έξοδος, στα νότια, την οποία έκλεινε γοτθικού ρυθμού πύλη που σώζεται μέχρι σήμερα. Αργότερα κτίστηκαν γύρω από τον κεντρικό αυτό πυρήνα 24 διώροφες κατοικίες και η νέα αυτή συνοικία ονομάστηκε Ξώπυργο.

Πηγή: Κοινότητα Αντιπάρου (έκδ. χ.χ.), Αντίπαρος

Τελευταία τροποποίηση: Τρίτη, 15 Απριλίου 2014 04:41
επιστροφή στην κορυφή
  • infobox

    Στις μέρες μας...

    στην περιοχή που ονομάζεται Κάστρο, στον οικισμό της Αντιπάρου, πραγματοποιείται, από τον Δήμο Αντιπάρου και από την Κ.Ε.Δ.Α., πλήθος συναυλιών, θεατρικών παραστάσεων και πολλά δρώμενα πολιτισμού.

    Για περισσότερες πληροφορίες συμβουλευθείτε την ατζέντα των πολιτιστικών εκδηλώσεων.